Տանը երգել չի լինում։ Ոչ բարձր։ Ոչ ամբողջ ձայնով։ «Մտքում ես երգում», - ասում է նա։ Որ հարեւաններին չխանգարես։ Որ տնեցիների «զահլեն չտանես»։ Որ քո երգը ուրիշի նյարդայնանալու պատճառ չդառնա։ Ու հենց այստեղ սկսվում է «55+ սիրողական երգչախմբի» պատմությունը։
«ԼՈՖԹ»-ը 2025 թվականին մեկնարկել է տարեցների համար ներառական ծրագրերի նոր ուղղություն՝ փորձելով լրացնել այն զգալի բացը, որը գոյություն ունի Հայաստանում։ «ԼՈՖԹ»-ի տնօրեն Արեւիկ Համբարձումյանը պատմում է, որ 55 տարեկանից բարձր անձանց համար ստեղծված ոչ պրոֆեսիոնալ երգչախմբի առաջին հանդիպումը լիովին անվճար էր եւ չնայած որեւէ գովազդով կամ հատուկ հանրահռչակմամբ չէր ուղեկցվում, համախմբեց շուրջ 80 մարդկանց։
«Դա հստակ ազդակ էր այն մասին, որ Հայաստանում, ցավոք, գրեթե չկան ազատ, անվտանգ եւ ներառական միջավայրեր, որտեղ տարեց մարդիկ կարող են շփվել, ստեղծագործել եւ պարզապես զգալ, որ իրենք համայնքի մի մասն են», - ասում է Արեւիկ Համբարձումյանը։
Նախաձեռնության գաղափարը նաեւ անձնական հիմք ունի։ Երկու տարի առաջ Արեւիկը նկատել էր իր մայրիկի տրամադրության անկումն ու աստիճանական մեկուսացումը, ինչը դրդել է խնդրին նայել ոչ միայն որպես ընտանիքի անդամ, այլ նաեւ որպես հասարակական գործիչ։
Լուսանկարը` Մեդիամաքս
Դահլիճը դեռ չի հասցրել լցվել, բայց ձայներն արդեն շարվում են իրար վրա՝ շշուկներ, աթոռների ճռճռոց, հագուստի շրշյուն, սուրճի մասին կեսկատակ խոսքեր։
ԼՈՖԹ-ում ամեն շաբաթ հավաքվում են «55+ սիրողական երգչախմբի» մասնակիցները։ Դասերը վարում են Հասմիկ Բաղդասարյան-Դոլուխանյանն ու Մարինա Վարդանյանը։
Լուսանկարը` Մեդիամաքս
Հասմիկ Կիրակոսյանը հարցազրույցին համաձայնվում է մեկ պայմանով. «Սպասի, մի քիչ զարդարվեմ։ Տանը չեմ հասցրել»։
Հասմիկ ԿիրակոսյանըԼուսանկարը` Մեդիամաքս
Զարդերը մեկ-մեկ հանում է պայուսակից, փորձում, նորից դնում։ «Երկուսն էլ գեղեցիկ են», - ասում է ու ընտրում մեկը՝ «ավելի տեսանելին»։ Զարդերը իրենը չեն։ Աղջիկներն են բերել։ Չի շտապում. մինչ երգելը պետք է հավաքվել։
Հասմիկը երկրորդ անգամ է գալիս։ Ասում է՝ ձայնը դեռ «լավ չի բացվել», բայց կբացվի։ Երգը իր համար մրցույթ չէ։
Լուսանկարը` Մեդիամաքս
Երգելը նոր չէ. դպրոցական երգչախումբ, ինստիտուտի երգչախումբ։ Մենակ երբեք չի երգել։ Կրթությամբ մանկավարժ է, երկար տարիներ աշխատել է դպրոցում։ Երեխաներն իրենց ճանապարհն ունեն։ Թոռնիկները՝ արդեն երգի մեջ։
«Թոռս չորս տարեկան է, Հասմիկ Դոլուխանյանի մոտ է երգի գնում, ասում եմ՝ չեմ ասի, որ տատիկդ եմ, խայտառակ չլինես», - ծիծաղում է Հասմիկը։
Լուսանկարը` Մեդիամաքս
Առաջին փորձից հետո զգացողությունը հստակ է. «Թարմանում եմ»։
Ամբողջ շաբաթ սպասում է այդ օրվան։ Երգը դուրս է գալիս դահլիճից ու գնում տուն։
Վազգեն ՂազարյանըԼուսանկարը` Մեդիամաքս
Արեւիկ Համբարձումյանը նշում է, որ երբ ծրագրի շարունակությունը ֆինանսական ռեսուրսներ պահանջեց եւ երգչախումբը դարձավ վճարովի, մասնակիցների թիվը զգալիորեն նվազեց։ Տնօրենի խոսքով՝ սա եւս մեկ անգամ ցույց տվեց, թե որքան խոցելի վիճակում են բազմաթիվ տարեցներ եւ որքան սահմանափակ է նրանց հասանելիությունը նման ծրագրերին։
«ԼՈՖԹ-ը առաջիկայում նախատեսում է ներգրավել հովանավորների եւ դոնորների, որպեսզի ծրագրերը կրկին հնարավորինս հասանելի լինեն տարեցների լայն շրջանակի համար», - ընդգծում է նա։
Վազգեն Ղազարյանը երգչախմբի մասին իմացել է ընկերներից։ Բայց հաճախելու որոշումը վերջնական է դարձել, երբ լսել է՝ դասերը վարում է Հասմիկ Բաղդասարյան-Դոլուխանյանը։
«Ինձ համար Հասմիկը կուռք է։ Կոմիտասը, հոգեւոր երաժշտությունը՝ դա իմ լեզուն է», - ասում է Վազգենը։
Առաջին փորձը լարված չի եղել։ Երաժշտությունը օտար չի թվացել։
Ալիս Տեր-ՂեւոնդյանըԼուսանկարը` Մեդիամաքս
Վազգենը մասնագիտությամբ շինարար-հիդրոտեխնիկ է։ Երաժշտությունը նրա կենսագրության մեջ հակասություն չի ստեղծում։ Այսօր նա երգում է, պարում է ազգագրական խմբում։ Երգն ու պարը նույն շղթայի տարբեր օղակներ են։
Նրա կողքին նստած է Էդուարդ Նազարյանը։ Երգչախմբի մասին իմացել է համացանցից ու եկել է՝ առանց երկար մտածելու։ Արդեն վեց ամիս է՝ ոչ մի պարապմունք բաց չի թողել։
Լուսանկարը` Մեդիամաքս
«Այն էներգիան, որ այստեղ ստանում ենք, մեզ մի ամբողջ շաբաթ պահում է», - ասում է նա։
Լիլիկ Ստեփանյանը եւ Ալիս Տեր-ՂեւոնդյանըԼուսանկարը` Մեդիամաքս
Լիլիկ Ստեփանյանը Ալիս Տեր-Ղեւոնդյանին վաղուց է ճանաչում։ Նրանց հանդիպումները երբեք հատուկ պայմանավորված չեն եղել. սովորաբար պատահել են արվեստի միջավայրում՝ ցուցահանդեսների բացման ժամանակ, գրախանութներում, մշակութային հավաքների ընթացքում։
Լիլիկ ՍտեփանյանըԼուսանկարը` Մեդիամաքս
«Ալիսը իսպաներենից թարգմանիչ է, շատ հետաքրքիր, շատ բազմաշերտ անհատականություն։ Ուրախացա, որ մի օր եկա ու այստեղ նրան տեսա։ Ես մյուս կողմում էի նստում, Ալիսն՝ այստեղ», - պատմում է Լիլիկ Ստեփանյանը։
Լուսանկարը` Մեդիամաքս
Այդ պահից Լիլիկը տեղափոխվում է նրա կողքը։ Հետո պարզվում է, որ մյուս կողմից նստած կինն էլ Ալիս անունն ունի։
Լուսանկարը` Մեդիամաքս
Երգչախմբում կամաց-կամաց ձեւավորվել է «կորիզ»-ը՝ մարդիկ, որոնք գրեթե չեն բացակայում։ Նստում են կողք կողքի, կիսվում նոտաներով, երբեմն սուրճով։ Փորձից դուրս էլ շփումը չի ընդհատվում։
«Երբեմն պետք է կանգնել ու մի քիչ սիրել ինքդ քեզ ու չվազել գործերով, այլ միանալ այս հրաշալի տիկնանց» - ասում է Լիլիկը։
Լուսանկարը` Մեդիամաքս
Երգչախմբի ստեղծման գործընթացում «ԼՈՖԹ»-ը համագործակցել է մշակութային ոլորտի ճանաչված մասնագետ Հասմիկ Դոլուխանյանի հետ։ Արեւիկ Համբարձումյանը նշում է, որ նրա փորձն ու տարիների աշխատանքը տարեցների հետ հնարավորություն տվեցին ձեւավորել ոչ միայն երաժշտական խումբ, այլ իրական համայնք՝ սոցիալական ազդեցությամբ։ «Մեր նպատակը միայն երգելը չէ, այլ մարդկանց միմյանց կապելը, նրանց ներգրավվածության զգացումը վերականգնելը», - ասում է նա։
«Բոլորին անհատապես գիտենք, ձայներն էլ ճանաչում ենք», - ասում է Մարինան։
Մարինա ՎարդանյանըԼուսանկարը` Մեդիամաքս
Շեշտում է՝ «սիրողական» բառը անփույթ մոտեցում չի ենթադրում։ «Այստեղ հավեսն ավելի շատ է, մարդիկ ավելի շատ են վայելում երգելը», - խոստովանում է Մարինա Վարդանյանը։
Լուսանկարը` Մեդիամաքս
Դասը վերջանում է։ Նոտաները հավաքվում են։ Մեկը շտապում է, մեկին թոռնիկն է սպասում, մեկը դեռ սուրճի խոստումով է մնում։ Կյանքը վերադառնում է իր սովորական ռիթմին։
Լուսանկարը` Մեդիամաքս
Բայց կա մի տարբերություն․ տանը երգել չի լինում, այստեղ՝ կարելի է։ Եվ երբ շաբաթը մեկ մարդիկ գալիս են պարզապես երգելու, սա այլեւս փորձ չէ։ Սա մի տարածք է, որտեղ ձայնը չի ամաչում, չի լռում։
«ԼՈՖԹ»-ը, որպես հանրային ճանաչում ունեցող բրենդ եւ պետական կառույցների հետ համագործակցության փորձ ունեցող կազմակերպություն, պատրաստ է այս մոդելը ընդլայնել։ Տնօրենի խոսքով՝ առաջիկայում նախատեսվում է մշակել եւ իրականացնել տարեցների համար տարբեր ծրագրեր ոչ միայն Երեւանում, այլեւ ՀՀ մարզերում գործող «ԼՈՖԹ» կենտրոններում՝ նպաստելով սոցիալականացմանը, ներառականությանը եւ արժանապատիվ կյանքի բարելավմանը։
Արեւիկ Համբարձումյանը ընդգծում է, որ «55+ երգչախումբը» «ԼՈՖԹ»-ի 2026 թվականի ռազմավարության առանցքային բաղադրիչներից մեկն է դարձել։ Կազմակերպության նպատակն է այս փորձը վերածել երկարաժամկետ եւ համակարգային լուծման՝ ստեղծելով հասանելի միջավայր, որտեղ տարեցները կարող են ոչ միայն մասնակցել ծրագրերի, այլ նաեւ զգալ իրենց կարեւորությունն ու տեղը հասարակության մեջ։
«55+ սիրողական երգչախմբի» համերգը տեղի կունենա դեկտեմբերի 27-ին, ժամը 12։00-ին ԼՈՖԹ-ում։
Աստղիկ Հովհաննեսով
Լուսանկարները՝ Էմին Արիստակեսյանի
Կարծիքներ
Հարգելի այցելուներ, այստեղ դուք կարող եք տեղադրել ձեր կարծիքը տվյալ նյութի վերաբերյալ` օգտագործելուվ Facebook-ի ձեր account-ը: Խնդրում ենք լինել կոռեկտ եւ հետեւել մեր պարզ կանոներին. արգելվում է տեղադրել թեմային չվերաբերող մեկնաբանություններ, գովազդային նյութեր, վիրավորանքներ եւ հայհոյանքներ: Խմբագրությունն իրավունք է վերապահում ջնջել մեկնաբանությունները` նշված կանոնները խախտելու դեպքում: